Bawasiri 'haemorrhoids' ni nini?, unawezaje kugundua ugonjwa huu?
Bawasiri ni moja ya magonjwa ya kawaida. Kubadilisha tabia ya chakula na mtindo wa maisha ndio sababu kuu za ugonjwa huu. Kulingana na tovuti rasmi ya Maktaba ya Kitaifa ya Tiba, asilimia 50 ya wakazi wa India kwa mfano wanaugua bawasiri wakati fulani maishani mwao, na asilimia 5 kati yao huathirika kabisa.
BBC Tamil iliwasiliana na mtaalamu wa Bawasiri Dk. Vani Vijay ili kujua zaidi kuhusu bawasiri na njia za matibabu yao. Unaweza kupata majibu yake kwa maswali kutoka BBC Tamil.
Wakati mishipa ya damu katika eneo la haja kubwa inapopata maumivu, tunaiita thrush. Mishipa ya damu kwenye njia ya haja kubwa huuma inapopata shinikizo kubwa. Kuna sababu mbalimbali za uvimbe huu.
Mishipa ya damu kwenye njia ya haja kubwa huuma kutokana na mgandamizo mkubwa wakati wa kutoa haja kubwa, kuchukua muda mrefu kwenda haja kubwa, na kukosa choo kwa muda mrefu.
Vile vile, kutokana na matatizo ya mara kwa mara ya kuhara, uzito mkubwa, kula kiasi kidogo cha vyakula vya nyuzi na maji, na kuinua vitu vizito wakati wa mazoezi, eneo la njia ya haja kubwa hupata shinikizo zaidi.
Kuna aina ngapi za magonjwa ya msingi?
Kuna aina tatu za magonjwa ya mizizi yaani ndani, nje na baudra. Macho yetu hayajui yaliyo ndani. Ni mara chache hutuletea usumbufu. Lakini tunapoweka shinikizo kwenye eneo la haja kubwa wakati mwingine kunaweza kuwa na aina fulani ya kuwasha katika eneo hilo.
Shinikizo zaidi na zaidi zinapoendelea, sehemu ya ndani hutoka nje. Hiyo ndiyo tunaita chanzo cha nje. Kwa wengine tayari imetokea katika maeneo ya nje. Tunaweza kuona kile kilicho nje. Hii husababisha uvimbe katika eneo la njia ya haja kubwa. Wengine wanaweza kutokwa na damu na kuwasha.
Katika baadhi ya watu walio wazi, mishipa ya damu iliyowaka hupasuka na kuunda vifungo vya damu. Hali hii tunaita bawasiri za thrombosed.(ambapo mtiririko wa damu mwilini umezuiwa na kiasi fulani cha damu kigumu kilichoganda)
Ni bawasiri gani ambayo kwa kawaida huwaathiri watu?
Kama tulivyokwisha sema, watu wanaougua bawasiri ya ndani hupata usumbufu mdogo. Kwa hiyo, wale wanaokuja hospitalini ni wengi wanaosumbuliwa na bawasiri ya nje au ya ndani. Kwa hivyo kulingana na data ya matibabu watu wengi huathiriwa zaidi na ugonjwa wa chanzo cha nje.
Ni watu wa umri gani wanaathirika zaidi?
Bawasiri inaweza kutokea katika umri wowote. Lakini tatizo hili ni la kawaida zaidi kwa watu wenye umri wa miaka 20-50.
Vivyo hivyo, wakati watu wenye umri wa miaka sitini na sabini wanapata kuvimbiwa, huwafanya kuwa na uwezekano mkubwa wa kupata bawasiri.
Bawasiri huonekana mara chache kwa watoto. Watoto wana uwezekano mkubwa wa kuteseka na bawasiri katika miaka yao ya ujana kutokana na tabia mbaya ya matumbo, kubaki kwa kinyesi, na kuchukua muda mrefu kupata haja kubwa.
Je, ulaji wa watu pia husababisha bawasiri?
Bila shaka. Mitindo ya siku hizi ya chakula na mtindo wa maisha ndio sababu kuu ya shida kama hizo. Watu wanaotumia jibini nyingi, pizza, maida na aina nyingine za chakula cha haraka hupata bawasiri zaidi.
Vile vile, watu wanaotumia kiasi kidogo cha mboga na maji wanaweza kupata bawasiri. Kwa hiyo, mazoea yetu ya kula huchangia sana matatizo hayo.
Je! watu wenye Bawasiri wanahitaji vizuizi vya chakula?
Ndiyo. Hasa wale ambao wako katika hatua za awali za bawasiri wanaweza kusahihisha kupitia mlo wao.
Hasa kama ilivyoelezwa hapo juu, vyakula vya haraka haraka vinapaswa kuepukwa.
Vivyo hivyo, haijalishi ni aina gani ya bawasiri wanayougua, wanapofuata lishe bora, wanaweza kuhisi athari zake nzuri.
Je, ni kweli kwamba vyakula visivyo vya mboga mboga huongeza hatari ya bawasiri?
Tunapokula vyakula visivyo vya mbogamboga kama vile kuku, nyama ya kondoo, nyama ya ng'ombe na kari ya nguruwe, matumbo yetu yanahitaji maji mengi ili kuyayeyusha. Maji yasipopatikana kwa wingi wa kutosha husababisha matatizo ya usagaji chakula. Hii inaweza kusababisha usumbufu kwa wale walio na bawasiri.
Kwa hivyo wanaweza kula vyakula visivyo vya mbogamboga kama samaki au mayai badala ya nyama. Hivi ni vyakula visivyo vya mboga vinavyoweza kuyeyuka kwa urahisi.
Je, tiba za nyumbani husaidia Bawasiri?
Tiba za nyumbani zinaweza kujaribiwa tu kwa hatua za mwanzo za bawasiri. Kwa mfano, kula mboga zaidi na matunda, kunywa maji ya cumin au maji ya aniseed itawasaidia.
Je, tiba ya bawasiri ni ipi?
Watu ambao wanaugua bawasiri katika hatua za mwanzo wanaweza kutatua shida zao kwa kurekebisha lishe na mtindo wao wa maisha na kuchukua dawa kadhaa.
Lakini wakati bawasiri ni kali, upasuaji ni chaguo pekee kwao. Kwani wana matatizo kama vile kuziba wakati wa haja kubwa, damu kuvuja, kuongezeka kwa nyama hadi kuonekana, maumivu wakati wa kukaa na kusababisha shida kubwa. Hivyo upasuaji tu kwa hili unaweza kutoa matokeo mazuri. Uchunguzi wa kimatibabu sasa unaonesha kuwa upasuaji hupunguza uwezekano wa bawasiri kujirudia.
Pia, hata baada ya upasuaji, ni muhimu kwao kufuata chakula cha afya.
Je, kuna tiba ya kudumu ya bawasiri?
Suluhisho pekee la kudumu ni maisha ya afya. Watu wengine wanaweza kuwa na bawasiri ya mara kwa mara hata baada ya upasuaji. Kwa hivyo tu ikiwa tunafuata maisha ya afya na lishe, tunaweza kujikinga na athari kama hizo kila wakati.
chanzo BBC.NEWS SWAHILI
Comments
Post a Comment